De prijslijst voor medische behandelingen is zo ingewikkeld geworden dat artsen vaak zelf niet eens weten wat ze declareren. Laat staan de zorgverzekeraar.
Een eerstelijnspsycholoog die 39 consulten op één dag declareert bij de zorgverzekeraar. Een tandarts die rekeningen van patiënten indient die hij nooit heeft gezien. Een fysiotherapeut die herhaaldelijk de handtekening van een huisarts vervalst. Jaarlijks krijgen zorgverzekeraars zo voor honderden miljoenen aan verkeerde declaraties van artsen en ziekenhuizen binnen. „Het grootste deel berust op fouten, maar we treffen ook regelrechte fraude aan”, zegt een woordvoerder van verzekeraar CZ.
Grote boosdoener is het zogenoemde DBC- systeem ( diagnosebehandelingcombinaties) dat in 2005 is ingevoerd. Vroeger kregen ziekenhuizen elk jaar een zak geld, waarvan salarissen, medische apparatuur en medicijnen werden betaald. Was het geld op, dan ging de operatiekamer op slot en werden er dat jaar geen ingrepen meer uitgevoerd.
Lange wachtlijsten waren het gevolg. Nu krijgt het ziekenhuis voor delen van de zorg meer geld naarmate er meer patiënten worden geholpen. Dit heeft een gunstige uitwerking op de wachtlijsten gehad, maar er kleven nadelen aan.
In het systeem heeft elke behandeling zijn eigen code en prijskaartje gekregen. Het overzicht is totaal weg. Erger, het DBC-systeem, waar jaarlijks 20 miljard euro in omgaat, blijkt fraudegevoelig.
Door de veelheid aan DBC’s kan een specialist tamelijk onopvallend een duurdere DBC declareren dan de feitelijke behandeling. Jacques Oskam, bestuurslid van de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde en zelf vaatchirurg, ziet dit ook gebeuren. „Maar de ziekenhuizen kunnen zelf ook binnen een bepaalde bandbreedte aan de knoppen draaien. De ziekenhuisbestuurder zet er een krabbel onder en klaar.” De NVZ Vereniging van Ziekenhuizen erkent dat ook ziekenhuizen ‘spooknota’s’ indienen. „ Het hele proces is ondoorzichtig, daar is iedereen het over eens”, zegt een woordvoerder.
Zorgverzekeraars doen er alles aan om dubbele en onterechte declaraties op te sporen. Omdat fraude moeilijk te bewijzen is, roepen de verzekeraars hun verzekerden op altijd alert te zijn op verdachte nota’s.
De patiënt is immers de enige die echt kan controleren of een bepaalde operatie ook daadwerkelijk is uitgevoerd. Of hoeveel specialisten er aan zijn bed hebben gestaan. Door: Frouke Tamsma
Nota’s artsen veel te complex Het declaratiesysteem van artsen moet op de schop. Het systeem is zo ingewikkeld geworden dat artsen vaak zelf niet meer weten wat ze in rekening brengen, en het lokt bovendien fraude uit. Er is een simpel en goed controleerbaar alternatief, stelt directeur Jos Blank van IPSE Studies, een onderdeel van de TU Delft dat doelmatigheid in de publieke sector onderzoekt.
Blank zegt dat de sector met de zogenaamde diagnosebehandelingcombinaties (DBC’s) een ‘bureaucratisch monster’ heeft geschapen. „In het systeem heeft elke behandeling zijn eigen code en prijskaartje. Want ‘iedere patiënt is uniek’, zeggen artsen. Maar hierdoor is het aantal DBC’s in de afgelopen jaren gegroeid tot dertigduizend. Er valt niet meer mee te werken”.
Het systeem lokt ook fraude uit. „ Als je voor een patiënt even een net iets duurdere DBC opvoert, krijgt het ziekenhuis of de arts meer betaald”, zegt Blank.
In de helft van alle ziekenhuizen wordt inmiddels proefgedraaid met een systeem waarin het aantal DBC’s is beperkt tot vierduizend. Dat zal weliswaar minder bureaucratische rompslomp opleveren, maar de gewenste transparantie wordt niet bereikt, zegt Blank. „Het is nog steeds een absurd aantal.”
|